Veteriner Hekim Girişi

Kurban Bayramı Basın Bildirisi

Kurban Bayramı Basın Bildirisi

Balıkesir Veteriner Hekimler Odası Kurban Bayramı Basın Bildirisi 

            

Her yıl kurban bayramı nedeniyle ülkemizde yaklaşık 3-3,5 milyon hayvan (büyük ve küçükbaş) kurban edilmektedir. Bu da ülkemizde yapılan yıllık kesimin yaklaşık %25-30 una tekabül etmektedir. Kurban edilecek hayvanlar genellikle ülkemizin doğu ve güneydoğusundan (Bazen de kaçak olarak Kuzey Irak’ tan) getirilmektedir. Bunlar batıya özellikle büyük şehirlerimize nakledilmektedir. Bu kurbanlıkların geldikleri bölgeden kontrollü bir şekilde getirilmesi gerekmektedir (Kulak küpeleri, pasaportları ve sevk raporları olmalı). Sevk edildikleri bölgede bu kurbanlıkların 1 gün karantinaya alınmaları ve de veteriner hekimler tarafından kontrolleri yapılmalıdır. Besicilik yapan üreticilerimizin en az 1 ay öncesinden kurbanlık için besledikleri hayvanlara kalıntı bırakacak ilaç (Antibiyotik, hormon preparatları, paraziter ilaçlar) yapmamaları gerekmektedir. Çünkü ette kalıntı bırakan bu ilaçlar halk sağlığı açısından zararlıdır ve de bir şekilde hepimizin sofrasına gelebilir. 

            Kurbanlık hayvanlara nakledildikleri bölgede satış boyunca kalacak yerler hijyen şartları uygun bir şekilde mahalli idareler tarafından oluşturulmalıdır ve de hayvanların sağlık kontrolleri açısından satılmadan önce kontrol edilmeleri için bu bölgelerde bir veteriner hekim istihdam edilmelidir. Bu bölgelerde içinde elektriği, suyu olan hayvan üreticilerinin barınabileceği yerleri de mahalli idarelerin oluşturması zorunludur. Yeterli veteriner hekim istihdam etmeyen mahalli idareler gerektiğinde bölgelerindeki serbest çalışan veteriner hekimlerden yardım almalıdır. 

            

Kurban alımı, kesim öncesi muayene, kurban kesimi, kurban seçimi, kurban sonrası etlerin muhafazası ile ilgili yapılacak işleri şöyle sıralayabiliriz; 

  

Kurbanlık hayvanların satın alınacağı yerler: 

Hayvan pazarları, hayvan borsaları veya kurban hizmetleri komisyonunca belirlenen kurbanlık satış yerlerinden veya doğrudan hayvancılık işletmelerinden alınmalıdır. 

Aranacak belgeler: Büyükbaş hayvanlarda hayvanın tarım ve orman bakanlığı bünyesinde olduğunu gösteren küpe, pasaport, veteriner hekim tarafından muayene edildiğini gösteren sevk raporu (hayvanın sağlıklı olduğunu, bulaşıcı hastalıklardan ari olduğunu, her türlü aşısının yapılmış olduğunu gösterir).Küçükbaş hayvanlarda kulak küpeleri, pasaportları ve sevk raporları aranmalıdır. 

  

Kurbanlık hayvan seçimi: Hayvanın besi durumu iyi olmalı, yeni doğum yapmış olmamalı, büyükbaş hayvanlar 2 yaşından küçük, küçükbaş hayvanlar 1 yaşından küçük olmamalı. Hastalık belirtisi sayılan 

  • Yüksek ateşi olmamalı
  • Tüyleri karışık ve mat olmamalı
  • Bakışları ve dış görünüşü cansız olmamalı
  • Pis kokulu ishal ve burun akıntısı olmamalı
  • Çevreye karşı aşırı tepkili veya duyarsız olmamalı
  • Vücudun çeşitli yerlerinde şişlik olmamalı
  • İştahının iyi olması. Yem ve suyu yemesi gerekmekte.
  • Topallık olmamalı.

  

Kurbanlıkların kesimi 

            Kurbanlık hayvanların kesimi için öncelikle tercihimizin veteriner hekim kontrolü yapılan, hijyen şartları çok iyi olan, bakanlıktan ruhsat almış mezbaha, kombina veya geçici kesim yerleri olarak düzenlenmiş kesim alanları olmalıdır. Kesim yapılacak yerler temiz, serin ve buralarda bol miktarda su bulunmalıdır. Kesim işlemi özellikle askıya alarak yapılmalıdır. Bu şekilde etlerin kontamine olması engellenmiş olur. 

            Kesimde dikkat edilmesi gereken önemli noktalar 

            Hayvan kurban edecek kimselerin ehil olması gerekmektedir. Elinde kesik veya yara varsa hijyenik eldiven kullanmalıdır. Kesimde kullanılacak bıçakların temiz ve dezenfekte edilmiş olması gerekmektedir. Hastalıklı dokuların ve organların kesiminden sonra bıçakların yeniden dezenfekte edilmesi gerekmektedir. Hayvan yatırılma ve askıya alınması sırasında hayvan refahı kurallarına dikkat edilmeli, hayvana acı ve eziyet çektirilmemelidir. İç organlar, kesim sırasında etten çabucak uzaklaştırılmalıdır. Mide, bağırsak içeriklerinin ete bulaşmasını önlemek için aşırı hassasiyet gösterilmeli, bunların kesilmemesine özellikle dikkat edilmelidir. Safra kesesi, idrar kesesi, üreme organları çıkarılmalı memeler karkastan uzaklaştırılmalıdır. Ete bulaşan kanlar; bulaşmayı önlemek için bol suyla yıkanmalı veya silinmelidir. Kesim sırasında anormal bir durum gözlenmesinde; 3-5 dakika içerisinde kanın pıhtılaşmaması halinde, kanın renginin çok koyu olması halinde, iç organlarda görülen anormal büyümeler, irinli yapılaşmalar hallerinde bir veteriner hekime etlerini kontrol ettirmeleri gerekmektedir. Kurban atıkları çöp varillerine ve gelişi güzel çevreye atılmamalı kanalizasyon kanallarına dökülmemelidir. Çevre temizliği ve halk sağlığı açısından bu tür atıklar sokak hayvanlarının ulaşamayacağı derin çukurlara gömülmelidir. 

            Kurban etlerinin muhafazası 

            Et ve et ürünleri bakterilerin üremesi için son derece uygun bir ortam niteliğindedir. Uygun koşullarda bir bakteri 12 saatte 16 milyara ulaşabilmektedir. Bu nedenle iyi muhafaza edilmeyen bir etin halk sağlığı açısından ne kadar tehlikeli olduğu ortaya çıkmaktadır. Kesilen kurban etleri parçalara ayrılmalı, önce güneş görmeyen bir yerde 5-6 saat bekletilmeli daha sonra buzdolabına konmalıdır. Uzun süre bekletilecek etler -18 derecedeki derin donduruculara konmalıdır. Kesim sırasında oluşan ölüm katılığı geçmeden etlerin tüketilmesi sakıncalıdır. En azından yeme açısından sert olduğu için etin kalitesi düşüktür. Bu nedenle ölüm katılığının geçmesi, etlerin yumuşak ve yenilebilir nitelikte olması için etlerin buzdolabında +8 derecede en az 24 saat bekletilmesi gerekmektedir. Bu süre zarfında halkımız öncelikle sakatatları (karaciğer, böbrek, dil, kalp, beyin vb.) tüketebilir. Kurbanlık etin dayanma süresi kesim kalitesi; ve et parçasının büyüklüğüne göre değişmekle beraber normal buzdolabı koşullarında 5-6 gündür. Bu süre kıyma için de 3 gündür. 

            Ülkemizin ekonomik kayıplarının önlenmesi açısından,  yüzme sırasında derinin kesilmemesi, iyi bir şekilde kesimden sonra muhafaza edilmesi, ithal edilen bağırsakların uygun bir şekilde toplanarak uygun şartlarda saklanması gerekmektedir. 

Geçen yıl Balıkesir ilimizde 12.000 adet Büyükbaş, 64,500 adet küçükbaş hayvan kurbanlık kesimi yapılmış olup bu yıl da yaklaşık bu sayılara ulaşılacağı tahmin edilmektedir. Bu kadar büyük bir kesimin yapılacak olması nedeniyle mahalli idarelerin şimdiden alt yapıyı hazırlaması, veteriner hekim istihdamı sağlaması halk sağlığı açısından uygun gıdanın oluşmasında çok önemlidir. 

            Bu vesileyle halkımızın şimdiden kurban bayramını kutlar, saygılar sunarız. 

  

Mustafa Yüksel YETKİN
Başkan